'Aankomende identificatie-app van Nederlandse overheid vereist Apple- of Google-account': waarom experts zich zorgen maken
In dit artikel:
De EU verwacht dat lidstaten vóór het einde van dit jaar een eigen digitale identificatie-app aanbieden. In Nederland wordt gewerkt aan de NL-wallet, een app die op termijn mogelijk DigiD kan vervangen en waarmee burgers bijvoorbeeld een identiteitsdocument digitaal kunnen tonen. Follow the Money ontdekte dat de NL-wallet niet zelfstandig draait zonder onderdelen van Apple en Google. Dat betekent niet per se dat gebruikers met een Apple- of Google-login moeten inloggen; de app maakt aan de achterkant gebruik van Apple’s App Attest en Google’s Play Integrity om te controleren of de geïnstalleerde software betrouwbaar en ongewijzigd is.
Een woordvoerder van staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit) zegt dat die keuze is gemaakt vanuit veiligheids- en gebruiksoverwegingen: de diensten bieden ondersteuning en bescherming voor een grote gebruikersgroep. Bovendien geldt nu al dat iPhone-gebruikers een Apple-account nodig hebben om de DigiD-app te downloaden. DigiD zelf werkt soms nog met gebruikersnaam/wachtwoord en sms-controle, maar steeds meer diensten vereisen de app.
Privacy- en beveiligingsexperts maken zich echter zorgen. Zij vinden dat het uitgeven van identiteitsbewijzen primair een overheidstaak is en dat afhankelijkheid van Amerikaanse techbedrijven de digitale soevereiniteit kan schaden. Die discussie kreeg extra gewicht toen staatssecretaris Aerdts een voorgenomen verkoop van Solvinity (beheerder van DigiD) aan Kyndryl verbood uit zorgen over het publieke belang.
Belangrijk onderscheid: Apple en Google zouden volgens de overheid alleen de integriteit van de app verifiëren en geen toegang krijgen tot de daadwerkelijke identiteitsgegevens. Theoretisch kan de overheid de NL-wallet buiten de App Store aanbieden (EU-regels maken dat sinds 2024 mogelijk), maar dat is minder gebruiksvriendelijk. Voorlopig wordt er niet gewerkt aan een versie die volledig zonder Apple- en Google-software functioneert, al sluit de overheid dat in de toekomst niet uit.